Жоғары оқу орындарында оқу процесінің сапасын қамтамасыз етудің негізгі механизмдері
DOI:
https://doi.org/10.32523/3080-1710-2025-153-4-161-175Кілт сөздер:
Оқу процесі, сапа, аккредиттеу, сапа менеджменті жүйесі, жоғары оқу орны, білімАңдатпа
Мақалада Қазақстанның жоғары оқу орындарында (әрі қарай ЖОО) Болон процесіне қосылғаннан кейін туындаған оқу үдерісінің сапасын қамтамасыз етудің негізгі мәселелері қарастырылады. Қаржыландырудың жеткіліксіздігі, профессорлық-оқытушылық құрамның жоғары орташа жасы, әлемдік үрдістерден қалыс қалу, өндіріспен өзара іс-қимылдың жоқтығы және нормативтік базаның тұрақсыздығы сияқты осы мәселелердің туындау көздері талданған. Мақсат қою, оқытушылардың біліктілігінің қазіргі заманғы талаптарға сәйкестігі, сапаны бағалаудың бірыңғай әдістемесінің болмауы және оқу үдерісін ұйымдастыру мәселелеріне ерекше назар аударылады. Авторлар аккредиттеу процедурасы бастапқы кезеңдерде формальды сипатта болса да, білім беру сапасына қойылатын талаптарды түсінуді жақсартуға ықпал ететінін және жетілдіруге ұмтылысты ынталандыратынын атап өтеді. Сонымен қатар, ЖОО сапа менеджменті жүйесінің (әрі қарай СМЖ) рөлі талданып, оның процестерді құжаттау, рәсімдердің ашықтығын қамтамасыз ету және жауапкершілікті бөлудегі маңыздылығы атап көрсетілген. Алайда, СМЖ-нің оқу үдерісінің сапасын қамтамасыз ету үшін жеткіліксіз екенін, сапаны басқарудағы оқытушының рөлі негізгі екенін, сондай-ақ білім алушыларды өзін-өзі басқаруға тарту қажеттілігіне баса назар аударылды. Қорытындылай келе, жоғары білім беру сапасын қамтамасыз етудің тетіктері атап көрсетілген, олардың ішінде аккредиттеу, СМЖ, оқытушылардың біліктілігін арттыру және білім алушыларды оқу үдерісіне тарту.






